Уроки математики / Конспект урока / Оң және теріс сандар. Координаталық түзу

Оң және теріс сандар. Координаталық түзу

Қысқа мерзімді жоспар

Пән: математика

Сынып: 6

Мерзімі: 14.10.16

Сабақтың тақырыбы: Оң және теріс сандар. Координаталық түзу

Мақсаты:

Білімділік: Сабақ барысында оң сандар мен теріс сандар ережелерін пайдаланып шамалардың өзгерістерін оң сандармен және теріс сандармен жазу және координаталық сәуледе сандарды белгілеу дағдыларын қалыптастыру.

Дамытушылық: оқушылардың логикалық ойлау қабілеті мен есептеу дағдыларын жетілдіру; теориялық білімін практикада қолдана білу қабілетін дамыту.

Тәрбиелік: оқушыларды ұйымшылдыққа, ұқыптылыққа, пәнге деген қызығушылығын арттыра отырып тәрбиелеу.

Күтілетін нәтиже: - Оң және теріс сандарды бір –бірінен ажырата біледі;

- Кейбір шамалардың сан мәндерінің оң санмен немесе теріс санмен жазуды үйренеді;

- Координаталық сәуледе оң және теріс сандарды белгілеуді біледі;

- Күнделікті қоршаған ортадан мысалдар келтіре алады.

- Оң сандар мен теріс сандарды өлшеу, есептеу жұмыстарында пайдалана алады.

- Өздерін және сыныптастарын бағалай алады.

Сабақ түрі: қайталау сабағы

Әдіс-тәсілдері: шаттық шеңбер, сергіту сәті

Сабақ көрнекілігі: сұрақтар, смайликтер, ноутбук

Сабақтың барысы:

Сабақ кезеңі

Жұмыс түрі, әдістері

Мұғалім әрекеті

Оқушы әрекеті

Ұйымдастыру кезеңі

2 мин

Жағымды психологиялық ахуал тудыру үшін шаттық шеңберге тұрғызып, «Сәлемдесу» тренингін ұйымдастырамын. Сәлемдесу тренинг

Салем достым! (амандасады)

Сен қалайсың?(иықтарынан қағады)

Қайда болдың?(құлақтарынан тартады)

Сен келдің (қолдарын жаяды)

Жақсы болды (қолдарымен сәлемдеседі)

Оқушыларды шаттық шеңберге тұрғызады

Кері байланыс:

Саусақтың белгісімен бағалау

Оқушылар тренинг арқылы көңіл-күйі көтеріліп, сыныпта жағымды атмосфера орнайды

Үй тапсырмасын тексеру

Миға шабуыл

3 мин

1.Қандай сан оң санға да, теріс санға да жатпайды? (нөл).

2.Кез келген теріс сан оң саннан қандай? (кіші).

3.Координаталық түзу дегеніміз не?( Координаталық түзу – дегеніміз санақ басы О нүктесі болатын және бірлік кесіндісі таңдап алынған, оң бағыты көрсетілген түзу )

4.Бірлік кесінді дегеніміз не? ()

5.Нүктенің координатасы? ()

Координата – координата — coordination

Түзу – прямая — straight

Оқушыларға доп лақтыру арқылы сұрақтар қою

Кері байланыс:

Смайликтерді тарату

Оқушылар сұраққа жауап береді

Кестемен жұмыс

Ойлан-жұптас-бөліс»

4 мин

Қала атаулары

жылы

суық

Астана

 

 

Қостанай

 

 

Шымкент

 

 

Алматы

 

 

Петропавл

 

 

30 м биіктік

25 градус суық

25000 тг шығын

3 ұпай ұтылыс

15000 тг кіріс

…….

Шаруашылық пайдасы 35000 тг

—          30000

Кәсіпкердің …. 30000 тг

+30°С

26 тамызда күндіз….. болды

…….

Ойпат теңіз деңгейінен 13 м төмен орналасқан

1 оқушыға: 2016 жыл 14 қазан күні Қазақстан қалаларының ауа –райы;

2 оқушыға: шамаларды мағынасына қарай оң немесе теріс санмен жазу;

3 оқушыға: бос орындарға оң немесе теріс сандарды жазыңдар және тиісті сөздерді қойып жазу тапсырылады.

Оқушылар кітап бойынша (292 тапсырма 89 бет) кесте толтыру

Кері байланыс:

Бір-бірін бағалайды

Оқулықпен жұмыс 6 минут

301 (ауызша); 302; 308.

Кері байланыс:

Тақтамен салыстырып тексеру

Тақтаға, дәптерге орындау

Сергіту сәті

3 мин

Координаталық түзу бойынша қадамдар жасау

2, -3, 7, 0, -4, +6, 5, -5, -2, 1, -6, 4, -1, 3, -7

Кері байланыс:

Топ болып барлығы бағалайды

Сергиді

Сәйкестендіру

(интерб. тақта)

1-3

2-8

3-10

4-2

5-1

6-4

7-6

8-9

9-5

10-7

3 мин

1. Тура бағытты білдіретін  сандар

2. Кіріс 120000тг;

3. 16 градус суық;

4. Бәйтеректің биіктігі 97м;

5. 16 градус ылы;                                      

6. Шығын 120000тг;

7. Қарама-қарсы бағытты білдіретін сандар

8.7 ұпай ұтыс

9. Су асты қайығы 97м тереңдікте жүзіп жүр;

10. Олар ойынды 7ұпай

ұтылыспен аяқтады

1.16

2. 97

3.оң сандар

4.-120000

5.-97

6.теріс сандар

7.-7

8.120000

9.7

10.-16

Кері байланыс:

Өзі-өзін тексереді

Оқушылар сәйкестендіру тесті бойынша дәптерлеріне жауап береді, бірін-бірі тексереді

Топқа бөліну

(4 минут)

Қайталау ережелер бойынша топқа бөліну

Карточкалар тарату

Кері байланыс:

Топтық бағалау

Карточкалар арқылы ережелерді құрастыру

«Білгенге маржан»

6 мин

Тапсырма №1.

Координаталық түзуде Батыс және Шығыс Қазақстандағы қалалардын ауа-райын белгілеп көрсет

Тапсырма № 2. Кассир — материалдық жауапты адам. Ол касса операцияларын жүргізу тәртібімен таныс болуға тиіс. Осыдан кейін ғана оның материалдық толық жеке дара жауапкершілігі туралы онымен шарт жасалынады. Кассирге көметесіп кіріс және шығыс ( +; - таңбаларды салып) белгілерді қойып координаталық түзуде нүктелерді орналастыр көріңіз.

Тапсырма №3. Берілген бейнетаспа арқылы түнгі уақыттағы ауа температурасының жылы суығын ажыратып, координаталық түзуде орналастыр: Қостанай, Өскемен, Ақтау, Астана.

Топпен бір-бірін бағалайды

логикалық есеп шығару

Рефлексия

5 мин

Оқушының аты-жөні:

1.Мен бүгінгі сабақта білдім:_________

2.Мен бүгінгі сабақтан түсіндім:______

3. Мен үшін қызықты болды:_________

4. Мен үшін қиын болды:____________

Қима қағаздарды таратамын

Оқушылар сөйлемдерді аяқтайды

Үй тапсырмасы

309

Бағалау

5 минут

Қорытынды баға

Өзін-өзі бағалау

1. Тура бағытты білдіретін  сандар

2. Кіріс 120000тг;

3. 16 градус суық;

4. Бәйтеректің биіктігі 97м;

5. 16 градус ылы;                                      

6. Шығын 120000тг;

7. Қарама-қарсы бағытты білдіретін сандар

8.7 ұпай ұтыс

9. Су асты қайығы 97м тереңдікте жүзіп жүр;

10. Олар ойынды 7ұпай ұтылыспен аяқтады

1. 16

2. 97

3. оң сандар

4. -120000

5. -97

6. теріс сандар

7. -7

8. 120000

9. 7

10. -16

1. Тура бағытты білдіретін  сандар

2. Кіріс 120000тг;

3. 16 градус суық;

4. Бәйтеректің биіктігі 97м;

5. 16 градус ылы;                                      

6. Шығын 120000тг;

7. Қарама-қарсы бағытты білдіретін сандар

8.7 ұпай ұтыс

9. Су асты қайығы 97м тереңдікте жүзіп жүр;

10. Олар ойынды 7ұпай ұтылыспен аяқтады

1. 16

2. 97

3. оң сандар

4. -120000

5. -97

6. теріс сандар

7. -7

8. 120000

9. 7

10. -16

Координаталық түзу дегеніміз

Санақ басы О нүктесі

Және оң бағыты көрсетілген

Бірлік кесіндісі

Таңдап алынған түзу

координаталық түзудегі оң

Бағытқа қарама-қарсы (солға қарай)

Бағыт теріс бағыт деп аталып

Теріс бағытты кескінделген сандарды

Теріс сандар деп атайды

Берілген санға

Координаталық түзу

Бойында бір

Ғана нүкте

Сәйкес келеді

шамаларды мағынасына қарай оң немесе теріс санмен жазу;

30 м биіктік

25 градус суық

25000 тг шығын

3 ұпай ұтылыс

15000 тг кіріс

бос орындарға оң немесе теріс сандарды жазыңдар және тиісті сөздерді қойып жазу.

…….

Шаруашылық пайдасы 35000 тг

—          30000

Кәсіпкердің …. 30000 тг

+30°С

26 тамызда күндіз….. болды

…….

Ойпат теңіз деңгейінен 13 м төмен орналасқан

шамаларды мағынасына қарай оң немесе теріс санмен жазу;

30 м биіктік

25 градус суық

25000 тг шығын

3 ұпай ұтылыс

15000 тг кіріс

бос орындарға оң немесе теріс сандарды жазыңдар және тиісті сөздерді қойып жазу.

…….

Шаруашылық пайдасы 35000 тг

—          30000

Кәсіпкердің …. 30000 тг

+30°С

26 тамызда күндіз….. болды

…….

Ойпат теңіз деңгейінен 13 м төмен орналасқан

Оқушының аты-жөні:

Жұмыстың түрі

3

4

5

1

Үй тапсырмасы

2

Кестемен жұмыс

3

Оқулықпен жұмыс

4

Сәйкестендіру

Оқушының аты-жөні:

1.Мен бүгінгі сабақта білдім:___________________________________________________________

2.Мен бүгінгі сабақтан түсіндім:________________________________________________________

3. Мен үшін қызықты болды:___________________________________________________________

4. Мен үшін қиын болды:_____________________________________________________________________

Сабақтың тақырыбы:Оң және теріс сандар. Координаталық түзу

Сабақтың мақсаты:

Біліктілік: Оң сандар мен теріс сандардың анықтамаларымен және координаталық түзумен таныстыру. Координаталық түзуде нүктенің координатасын таба білуге үйрету

Дамытушылық: Оқушылардың ақыл-ойын дамыту, ойлау қабілетін жетілдіру, ойдан ой туындатуға, әр сөзді, айтылған ойды дәлелдеуге үйрету.

Тәрбиелік: Оқушылардың математика пәніне ынталығын, қызығушылығын арттыру.

Сабақтың түрі: жаңа сабақ

Оқыту әдістері: сөздік, көрнекі, практикалық

Сабақтың көрнекілігі: компьютерлер, интерактивті тақта, электрондық оқулық, слайд, т.б.

Оқыту формалары: жеке, топтық және ұжымдық.

Сабақтың барысы:

1.Ұйымдастыру кезеңі 2. Жаңа сабақты түсіндіру

3.Жаңа сабақты бекітуге есептер шығару 4. Қорытындылау. 5. Бағалау. 6. Үйге тапсырмалар беру

1. Сәлеметсіздер ме балалар. Отырыңдар. Бүгінгі сабақта кім кезекші? Кім сабақта жоқ? 2. Дәптерлерімізді ашайық та бүгінгі күнді және тақырыбымызды жазайық, ол « Оң және теріс сандар. Координаталық түзу» Балалар, біз натурал сандар, ондық және жай бөлшектермен таныспыз. Ауаның температурасын өлшеу үшін натурал, бөлшек сандардан басқа сандарды пайдалануымыз керек. Ол қандай сандар? Мысалы, ауаның температурасын өлшеу үшін термометрдің пайдаланылатынын сендер бастауыш сыныптан білесіңдер. Егер ауаның температурасы 300С жылы немесе суық болса, ол термометрде қалай көрсетіледі? Дұрыс, 0-ден жоғары немесе төмен деңгейдегі 30 саны көрсетіледі. Бұдан шығатыны: жылылықты өлшейтін 30 саны оң сан деп аталады. Ол кейде «плюс» таңбасымен +30 деп жазылады (оқылуы: плюс 30). Оған қарама-қарсы -30 саны теріс сан деп аталады (оқылуы: минус 30).

Анықтама: «+» таңбасымен жазылған сандар оң сандар деп атаймыз

Мысал: +111; +440; +3,5

Анықтама: «-» таңбасымен жазылған сандар теріс сандар деп атаймыз

Мысал: -111; -440; -3,5

Нөл саны оң санға да, теріс санға да жатпайды. 0 (нөл) саны шамалардың сан мәндерін айқындауда санақ басы ретінде алынады.

1 мысал: Іле Алатаудағы Талғар шыңы теңіз деңгейінен 4973м биіктікте жатыр. Ала Қара теңіздің ең терең жері теңіз деңгейінен 2210м төмен.

Теңіз деңгейінен жоғары биіктік «+» таңбалы санмен жазылады, ал теңіз деңгейінен төменгі тереңдік «-» таңбалы санмен жазылады.

Демек, Талғар шыңының биіктігі + 4973 м ( плюс 4973 метр деп оқылады).

+4973- сан оң сан

Қара теңізінің ең терең жеріндегі биіктігі: -2210м (минус 2210 метр деп оқылады.)

Мұндағы -2210 саны – яғни теріс сан

Енді 1-оқушыдан сандардың айтылуын сұраймын:

-2,5; 25464; -254; 0; -9; -3; -5; 6;

30; 25; -23; -12; 251; -150; -14;

Жарайсың, ал енді келесісін кім оқып береді? 2-оқушы оқиды:

2; 2000; -203; -1; -8; -32; -50; -6;

-7; 27; -33; -19; 3000; -98; -10;

Сендер 5-сыныпта координаталық түзу ұғымымен таныстыңдар. Оң, теріс және нөл сандары координаталық түзуде қалай көрсетілетінін қарастырайық. 0 нүктесі бастапқы сан-0 саны болып есептеледі. 0 санына қарағанда, оң сандар оңға қарай, теріс сандар солға қарай бірдей қашықтықта орналасады. Координаталық түзудің бойында жатқан нүктенің орнын көрсететін санды осы нүктенің координаталық нүктесі деп атайды.

Электронды оқулықтан координаталық түзу түсіндіріледі.

А нүктесінің координатасы (-2,7), В (-1), С (1,5)

Бірдей бөліктерге бөлініп, бағыты мен санақ басы көрсетілген түзу координаталық (сан) түзу деп аталады.

Координаталық түзу жазықтықта тігінен немесе көлденңінен орналасады. Көбінесе көлденеңінен орналасады, бағыты «солдан оңға» қарай көрсетіледі.

Координаталық түзудегі сандардың шамалары түзу бойымен белгілі бір аралыққа – оңға қарай жылжытсақ көбейеді, солға жылжытқанда азаяды. Көбейгенде «+» таңбасымен, азайғанды «-» таңбасымен белгілейді.

Слайдта координаталар осінде берілген нүктелердің координаттарын тап тапсырмасы беріледі.
Бір оқушы смайликтің қимыл-қозғалысына орай

Тапсырма №1.

Координаталық түзуде Батыс және Шығыс Қазақстандағы қалалардын ауа-райын белгілеп көрсет

Вспомните, в каких ситуациях вы могли уже встречать “новые” отрицательные числа, на каких уроках вы о них слышали.

- доход – расход

- аванс - дол

- изменение температуры

- летоисчисление на уроках истории

- высота над уровнем моря, глубина впадин

Тапсырма № 2. Кассир — материалдық жауапты адам. Ол касса операцияларын жүргізу тәртібімен таныс болуға тиіс. Осыдан кейін ғана оның материалдық толық жеке дара жауапкершілігі туралы онымен шарт жасалынады. Кассирге көметесіп кіріс және шығыс ( +; - таңбаларды салып) белгілерді қойып координаталық түзуде нүктелерді орналастыр көріңіз:

30000 — кәсіпорын қызметкерлеріне берілген еңбекақысының сомасы (А);

100000 — кәсіпорынның есеп айырысу шотына өткізілген, депозитке салынған жалақы және басқа да түсімнің сомасы (В).

10000 —кассаға алынған валюта түсімінің сомасына (С);

20000 — адамдардың кассаға өткізілген кредиттағы пайыздың сомалары (Д).

40000 — шоттағы қолма-қол берілген ақша сомасы (Т);

Автор
Дата добавления 11.12.2017
Раздел Математика
Подраздел Конспект урока
Просмотров604
Номер материала 4994
Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.